Bireysel Emeklilik Sözlüğü
Bireysel Emeklilik sözleşmesiKatılımcının sisteme girmesine, sistemden ayrılmasına, emekli olmasına, katkı paylarının ödenmesine, bu katkı paylarının bireysel emeklilik hesaplarında izlenmesine, fonlarda yatırıma yönlendirilmesine ve katılımcı veya lehdarına yapılacak ödemelere iliskin esaslar ile tarafların diğer hak ve yükümlülüklerini düzenleyen, esas olarak katılımcı ve emeklilik şirketinin taraf olarak yer aldığı bir sözleşmedir. Emeklilik planıÖncelikle T.C. Hazine Müsteşarlığı’nın onayına sunulan emeklilik sözleşmeleri, bu süreçte emeklilik planı olarak adlandırılır. T.C. Hazine Müsteşarlığı’nın onaylamadığı emeklilik planları, emeklilik şirketlerince katılımcılara sözleşme olarak sunulamaz. Bireysel emeklilik hesabıHer katılımcıya T.C. Hazine Müsteşarlığı’nın tanımladığı bir hesap numarası verilir. Bu hesaplar adına alınan emeklilik yatırım fonları Takasbank nezdinde saklanır. Aynı kişiye de ait olsa, her bir emeklilik sözleşmesi ayrı bir hesap numarası ile izlenir. Ayrıca hangi şirkette olursa olsun, açılan tüm sözleşme ve hesapların bağlı olduğu, katılımcının T.C. kimlik numarasından türetilen bir sicil numarası da vardır. Bu numara sözleşme üzerinde katılımcıya bildirilir. Böylece katılımcı, Bireysel Emeklilik Sistemi’ndeki tüm hesaplarını tek bir numara ile takip edebilme imkanına sahip olur. Emeklilik sözleşmesi teklif formuKatılımcı tarafından planın genel esaslarının kabulü ile emeklilik şirketi tarafından da katılımcıya ilişkin bilgilerin oluşturulması ve katılımcının plana dahil edilmesine ilişkin kabul usulünü belirleyen formdur. Emeklilik sözleşmesi metniEmeklilik Şirketi ile katılımcının -ve varsa katılımcının hesabına sözleşme akteden kişinin hak ve yükümlülüklerini düzenleyen metindir. KatılımcıEmeklilik sözleşmesine kendi ad ve hesabına taraf olan ve şirket nezdinde açılacak olan bireysel emeklilik hesabına katkı yapan veya adına şirket nezdinde bireysel emeklilik hesabı açılan ve medeni haklarını kullanma ehliyetine sahip gerçek kişidir. Katkı payıEmekliliğinizde ihtiyaç duyacağınız geliri sağlamak için düzenli olarak biriktirmeniz gereken tutardır. Belirlediğiniz katkı payı tutarını, tercihinize uygun olarak yıllık, 6 aylık, 3 aylık veya aylık olarak yatırabilirsiniz. Asgari katkı payıEmeklilik şirketi, katılımcının dahil olduğu emeklilik planının yönetim ve fon işletim giderlerini kapsayacak asgari katkı payı tutarını belirler. Emeklilik planında belirlenmiş olan asgari katkı payının altında ödeme yapılmasına ilişkin esaslar emeklilik sözleşmesinde belirtilir. Başlangıç ve ara katkı fonuKatkı payı dışında, sisteme dahil olurken ya da aralarda toplu olarak yatıracağınız birikimdir. Bu sayede emeklilik birikiminizin daha hızlı büyümesini ve emekliliğinizde elde edeceğiniz düzenli gelirin gelirin daha yüksek olmasını sağlarsınız. Giriş aidatıBireysel Emeklilik Sistemi’ne girişte, bir emeklilik şirketi ile yapacağınız her sözleşme için bir kereye özel ödemeniz gereken tutardır. Bireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatırım Sistemi Kanunu, emeklilik şirketlerine aylık asgari ücretin brüt tutarının yarısına kadar giriş aidatı alma hakkı tanır. Yönetim gideriBireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatırım Sistemi Kanunu, emeklilik şirketlerine katılımcıların yatırdıkları katkı paylarının %8’e kadar olan kısmını yönetim gideri kesintisi olarak ayırma hakkı tanır. Emeklilik yatırım fonuEmeklilik yatırım fonları, emeklilik şirketlerinin katılımcıların birikimlerini değerlendirmek için kurdukları fonlardır. Bu fonlar, portföyünde yer alan menkul kıymetlerin değerlemesi ve birim fiyat hesabı açısından yatırım fonlarına benzer; uzun vadeli bir yatırım aracı olarak değerlendirilir. Fon işletim gideriBireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatırım Sistemi Kanunu çerçevesinde emeklilik şirketlerinin fon net varlık değeri üzerinden günlük yaptığı kesintidir. En fazla günde yüz binde 10 (yıllık %3,65) oranına kadar fon işletim gider kesintisi yapılabilir. SaklayıcıEmeklilik yatırım fonu portföyündeki varlıkların saklandığı saklama kuruluşu; İMKB Takas ve Saklama Bankası A.Ş. Portföy yönetim şirketiSermaye Piyasası Kurulu’ndan portföy yöneticiliği yetki belgesi almış emeklilik şirketlerinin emeklilik fonlarını yönetmek üzere anlaşma yaptığı portföy yönetim şirketidir. Katkı payı ödemesine ara vermeKatkı payı ödemeye ara verilmesi (ödenmemiş katkı payı vadesinin üzerinden 12 ay geçmesi) halinde, yıllık olarak brüt asgari ücretin % 25’ini aşmamak kaydıyla, kesinti tutarına karşılık gelen fon adedinin, katılımcının bireysel emeklilik hesabındaki fon adedinden indirimiyle yönetim gideri kesintisi yapılır. | Erken ayrılmaKatılımcının emekliliğe hak kazanmadan (56 yaş ve 10 yıl düzenli ödeme) sistemden çıkış yapması durumudur. Vergi avantajıBireysel Emeklilik Sistemi devlet tarafından “katkı payının ödenmesi”, “birikimlerin değerlenmesi” ve “geri ödeme” olmak üzere üç aşamada vergi avantajlarıyla teşvik edilir:
Grup emeklilik sözleşmesiGrup emeklilik sözleşmesi, en az 10 kişiyi kapsayacak şekilde düzenlenen emeklilik sözleşmesidir. 10 kişiden az olsa dahi, bir işyerinde, tüzel kişiliği haiz bir meslek kuruluşunda, dernekte ve başka kuruluş veya grupta çalışan, yahut üye olanların tamamını kapsayacak şekilde düzenlenen emeklilik sözleşmeleri de grup emeklilik sözleşmesi kapsamında değerlendirilir. VestingÇalıştıkları kurum tarafından emeklilik hesaplarına katkı yapılan katılımcıların, işveren tarafından kendi emeklilik hesaplarına yatırılan katkı paylarını hak etmeleri için, bireysel emeklilik sözleşmesi çerçevesinde belirlenen hak ediş kuralları ve süresi. Risk getiri profiliKatılımcının yatırım alışkanlıklarını anlamak ve alınan cevaplar sonucunda, kişisel risk getiri tercihleri doğrultusunda, emeklilik planını ve fon dağılımını seçmek için kullanılır. LehdarLehdar, tayin edilmemii veya lehdar tayini iilemi sonradan iptal edilmişse katılımcının vefatı halinde hak sahibi, kanuni mirasçılarıdır. Katılımcının emeklilik sözleşmesi devam ederken vefatı halinde; ödeme, Medeni Kanun hükümleri saklı kalmak kaydıyla, katılımcı tarafından tayin edilen ve kimliği sözleşmede belirtilen lehdar veya lehdarlara yapılır. Katılımcı, sözleşme süresi boyunca lehdarı değistirebilir veya lehdar tayin etme işlemini iptal edebilir. Lehdar, emeklilik sözleşmesine taraf değildir. Bireysel Emeklilik aracasıHerhangi bir emeklilik şirketine bağlı olmaksızın, bir sözleşmeye dayanarak, emeklilik şirketlerinin emeklilik sözleşmelerine aracılık eden veya bunları emeklilik şirketi adına yapan gerçek veya tüzel kişidir. AktarımBireysel Emeklilik sözleşmesi sahibi katılımcının, bir senesini doldurduktan sonra bireysel emeklilik hesabının bulunduğu emeklilik şirketinden başka bir emeklilik şirketine transfer hakkıdır. Hesap birleştirmeAynı veya farklı emeklilik şirketleri bünyesinde bulunan emeklilik hesaplarının tek bir emeklilik hesabı altında birleştirilmesi işlemidir. |